უცნობი ცივილიზაციის უძველესი მეგალითური ნაგებობები მალტაზე

მალტის არქიპელაგი ნიმფა კალიფსოს სამშობლოდ ითვლება. აქ შეაფარა თავი პავლე მოციქულმა. ამ არქიპელაგზე აღმოჩნდა მსოფლიოში ყველაზე ძველი ტაძრები-კვალი ერთ-ერთი ყველაზე საიდუმლო ცვილიზაციისა კაცობრიობის ისტორიაში.  

7000 წლის წინ მალტის არქიპელაგი დაფარული იყო მრავალფეროვანი მცენარეებით. მისი უშიშარი პირველი აღმომჩენნი 5200 წლის წინ გადმოსხდნენ არქიპელაგზე. ვინ იყო ეს ხალხი?-პასუხი ამ კითხვაზე ჯერაც გაუცემელია. ერთი რამაა ნათელი მხოლოდ-თანამედროვე მალტელებს არაფერი აქვთ საერთო იმ ხალხთან. მოსულთა კულტურა ნეოლითური გახლდათ. მათ ფართო სავაჭრო ურთიერთობები ჰქონდათ მეზობლებთან და მეგალითური ნაგებობებისთვის საჭირო მასალა შემოჰქონდათ. არქეოლოგებს მიაჩნიათ, რომ მალტა გახლდათ იმ დროის მნივნელოვანი საკულტო ცენტრი.

ელფთა მუმიები ტაილანდის ტაძარში

ტაილანდის ერთ-ერთ დიდ საიდუმლოს წარმოადგენს ლეგენდა ნარი პონზე, ანუ ქალების ხეზე, რომელზეც როგორც მშვენიერი ნაყოფი, იზრდება მინიატურული, ლამაზი  გოგოები. ამ ლეგენდის მტკიცებულება კი ინახება ფხრა აჯარ დოტის ტაძარში, ტაილანდის ჩრდილოეთ მხარეში.

ნარი პონი გახლავთ ხე ბუდისტური მითოლოგიაში, რომელიც ნაყოფის სახით ისხამს მდედრობითი სქესის პატარა არსებებს. ისინი თავით არიან მიმაგრებული ხის ტოტებზე. ლეგენდის მიზედვით, მათ ადამიანის მსგავსი შიგნეულობა აქვთ, მაგრამ არ გააჩნიათ ძვლები. ნარი პონს მაგიური ძალა გააჩნია და მართავს სულებს, რომლებიც  მისთვის ცეკვავენ და მღერიან. ეს ხე იზრდება მისტიკურ ჰიმაფანის ტყეში.

მისტიკური კუნძული ავალონი და მახვილი ექსხალიბური

გადმოცემით, სასიკვდილოდ დაჭრილი მეფე ართური გადაიყვანეს კუძულ ავალონზე, სადაც ამ კუნძულის მკვიდრი ქალები ჯადოსნობის დახმარებით კურნავდნენ მას. ამიტომ ართურს საშუალება მიეცა შეესრულებინა თავისი საკრალური ფუნქცია. მაგრამ მეფე ართურის ჭრილობები ყოველწლიურად იხსნება. ერთგულებით გამორჩეული  ადამიანები სულ ტყუილად ელიან მის დაბრუნებას. დღესაც არსებობს გადმოცემა, რომ ოდესმე ართური მაინც მოვა კუნძულ ავალონიდან და თავის სამეფოს ჩაუდგება სათავეში. მეფე ართური უნდა გამოჩნდეს თეთრ ცხენზე ამხედრებული. ეს სიმბოლო დიდი როლს თამაშობს იოანეს აპოკალიფსში. წმინდა გიორგიც თეთრცხენოსანია. ართურის გამქრალ ექსხალიბურთან დაკავშირებით ნათქვამია, რომ ის კვლავ უნდა დაუბრუნდეს მეფე ართურს. ამიტომ დროდადრო წყლიდან ჩნდება და  ასხივებს.

საკრალურ-ალეგორიული სურათხატები მეფე ართურისა და მრგვალი მაგიდის ციკლში

გრაალის შესახებ დაწერილი ყველა ტექსტი ატარებს ალეგორიულ ხასიათს და გადმოგვცემს გრაალის იმ მოძრაობაზე, რომელიც არსებობდა ევროპაში მე-8-10 ს-ში. მათი ალეგორიულობის გამო, მკვლევარებს დიდი ხნის განმავლობაში მიაჩნდათ, რომ ისინი ისტორიულ სინამდვილეს არ შეიცავდნენ. მაგრამ ისიც ცნობილია, რომ ჯვაროსნებმა აღმოსავლეთის ექსპედიციების დროს ბევრი საინტერესო მასალა და სასულიერო ტექსტები მოიპოვეს, რომელიც შემდეგ ევროპაში ჩაიტანეს. ეს ტექსტები ხშირად აერთიანებდა მოაზროვნეებს და ისინი ქმნიდნენ ორდენებს. სწორედ მათ შეუქმნეს რენესანსის დაწყებას საფუძველი ევროპაში.

მეფე ართური და მრგვალი მაგიდის რაინდები (ნაწილი II)

მე-12 საუკუნის ინგლისელი მემატიანე ჰალფრიდ მონმუთელი "ბრიტების ისტორიაში" უმთავრეს ადგილს უთმობს მეფე ართურს. მხოლოდ მეორე მემატიანე გირალდ კამბრეი იმასაც კი გვიამბობს, როგორ დაესწრო მეფე ართურის საფლავის გახსნას გლასტონბერის სააბატოში, სადაც იხილა მეფის ფარი და ჯვარი. ჰალფრიდ მონმუთელი ამტკიცებს, რომ მისი ვერსია ეყრდნობა ძველი ტექსტის თარგმანს, რომელიც დაწერილი იყო ბრიტულ ენაზე, რამაც ბევრი დაარწმუნა იმაში, რომ ტექსტი წარმოადგენს უფრო ადრინდელ კელტურ ვერსიას. წიგნში აღწერილია მერლინის ცხოვრება, რომელიც გახლდათ ცნობილი ჯადოქარი და ართურის დამრიგებელი. კელტები მას უკვდავად მიიჩნევდნენ. მონმუთელის თანახმად, ის უელსელი მონაზვნის უკანონო შვილი იყო. მონაზონს თითქოს ანგელოზის ჩრდილი დაეცა, რის შემდეგ მოხდა უბიწო ჩასახვა, ქალი დაფეხმძიმდა. გამოდის მერლინი დაიბადა უბიწო ჩასახვის შედეგად.

მეფე ართური და მრგვალი მაგიდის რაინდები (ნაწილი I)

ართურ მეფის, როგორც რეალურად არსებული პიროვნების ბიოგრაფია ზუსტად არ არის დადგენილი. არსებობს სხვადასხვა გადმოცემა. ერთი ვერსიით, ის რომაელი ჯარისკაცია, ან ბრიტების ერთ-ერთი ტომის მეთაური, მეორე ვერსიით-მითიური , გამოგონილი პიროვნება. მე-6 საუკ.-ის ბერი ჰილგასი წერს ვიღაც მეფეზე, რომელმაც მოიწვია საქსები პიქტების დასამარცხებლად, მაგრამ საქსებმა თვით ბრიტების ხოცვა დაიწყეს, ამიტომ თავიანთ მმართველად რომაელი ამბროსიო ავრელიანეს შთამომავალი აირჩიეს, რომელმაც მომხვდურნი გაანადგურა მთა ბადონთან. აქ არის ნახსენები მეომართა მეთაური, რომელიც მოხსენიებულია როგორც დათვი(ლათ.ursus), უელსურად-artu. მე-8, 9 საუკ.-ის უელსელი ბერი ნენიუსი ახსენებს ვიღაც დიდ მეომარს, სახელად ართური. მე-10 საუკ.-ში უცნობი ავტორის მიერ დაწერილ ისტორიულ ქრონიკაში, სადაც ბადონთან ბრძოლაზეა საუბარი, ნახსენებია ვინმე ართური,რომელიც მხრებზე ჯვარს ატარებდა ბრძოლის დროს. მე-6 საუკ.-ის ბარდი ანეირინი თავის პოემაში ართურს ახასიათებს როგორც შეუდრეკელ მეომარს და ბრძენ მმართველს. მე-12 საუკ.-ში ეპისკოპოსი ჰალფრიდ მონმუთელი "ბრიტანეთის მეფეთა ისტორიაში'' ორ ტომს უძღვნის მეფე ართურს.სწორედ აქ არის მთელი ის ისტორია, რომელიც ყველაზე მეტად არის ცნობილი. უელსური გადმოცემით, ართური ლეგენდარული კუსტენენის (იგივე კონსტატინე) შთამომავალია. კუსტენენს ჰყავდა უამრავი შვილი, მათ შორის უთერ პენდრაგონი. უთერი ართურის მამა იყო. სახელი ართურს უკავშირებენ უელსურ სიტყვა "art''-ს. დათვი პელაზგების ტოტემი იყო.artu კელტურად ნიშნავს დათვს. დათვის კულტი ჰქონდათ პელაზგებს. პელაზგები ცხოვრობდნენ ბალკანეთში, კერძოდ არკადიაში. arkadi ბერძნულად დათვს ნიშნავს. სავარაუდოდ, ბრიტანეთში მიგრაციისას მათ თან წაიყოლეს თავისი კულტი. მოგვიანებით, ეს კულტი ნორდიულ კულტურაშიც გადავიდა.

გრაალზე შექმნილი სიმბოლურ-ალეგორიული ნაწარმოებები და საქართველო (ნაწილი II)

როგორც უკვე აღვნიშნეთ, ეშენბახის თქმით ძველი არაბული ხელნაწერი გრაალზე აღმოაჩინა პროვანსელმა კიოტმა ესპანეთის ქალაქ ტოლედოში. ვინ იყო მისი ავტორი?-ფლეგეტანისი-ბუნების დიდი მცოდნე, სოლომონის გვარიდან. მამა არაბი ჰყავდა, დედა-ებრაელი, რომელიც თაყვანს სცემდა კუროს, გააჩნდა წინასწარმეტყველების უნარი. "ფლეგეტანისი" სავარაუდოდ გამრუდებულად გადმოცემული არაბული სიტყვებია-  Felek და Tani. არაბულად FalekTani ჰერმესის სახელია. შესაძლოა ფლეგეტანისი ჰერმესის ფსევდონიმია. დედამიწაზე მიმდინარე მოვლენები განსაზღვრულია მნათობთა მოძრაობით. თანავარსკვლავედების შესწავლით ფლეგატანისი ჩასწვდა ბევრ საიდუმლოს, რაზეც ის კრძალვით საუბრობდა. მან თქვა, რომ არსებობდა საგანი გრაალის სახელწოდებით. ეს სახელწოდება თითქოს მან ვარსკვლავებზე დაკვირვებით წაიკითხა. ანგელოზთა მიერ ჩამოტანილ გრაალზე ადამიანებს უნდა ეზრუნათ მას შემდეგ, რაც გაქრისტიანდებოდნენ. ისინი ისეთივე უცოდველი და სუფთანი უნდა ყოფილიყვნენ როგორც ანგელოზები. ეს სიტყვები არ იწერებოდა პირდაპირი მნიშვნელობით.

გრაალზე შექმნილი სიმბოლურ-ალეგორიული ნაწარმოებები და საქართველო (ნაწილი I)

ერთ-ერთი ადრეული ნაწარმოები შექმნილი წმინდა გრაალზე გახლავთ კრეტიენ დე ტრუას პარციფალის პოემა Perceval ou le Conte du Graal. ავტორმა ვერ დაასრულა ეს პოემა. ნაწარმოების გმირი პარციფალი კელტია და გაღარიბებული უელსის რაინდული გვარის წარმომადგენელი. გმირის სახე სავარაუდოდ აგებულია ძველ უელსურ საგაზე. უელსური საგების გმირები კი მჭიდროდ არიან დაკავშირებულ კელტ გმირებთან. კრეტიენ დე ტრუა ამტკიცებდა, რომ მისი ნაწარმოები ეფუძნებოდა იმ მონაცემებს, რომელიც მან ფილიპ ფლანდრიელის წიგნში ნახა. დე ბორანმა კი გამოიყენა ერთ-ერთი აპოკრიფული სახარება, რომელიც შუა საუკუნეებში დიდი ავტორიტეტით სარგებლობდა. ეს გახლავთ ნიკოდიმეს "საქმე პილატესი", სადაც აღწერილია იოსებ არიმათიელის სინედრიონის წინაშე წარდგომა, თუ როგორ გამოეცხადა იესო ქრისტე არიმათიელს საპყრობილეში და გადასცა მას გრაალი-საიდუმლო სერობის თასი. ამის შემდეგ, როგორ მოხვდა გრაალი ბრიტანეთში. სწორედ ამას მოგვითხრობს რობერ დე ბორანი თავის პოემაში "იოსები არიმათიიდან", რომელიც დაწერილი უნდა იყოს 1200 წელს.

გრაალის თასი და მისი კავშირი ქართველურ სამყაროსთან (ნაწილი III)

გრაალის მცველი ტიტურელის წინაპარი ბერილუსი ფრანკთა განმანათლებელი იყო და ამავე დროს, მათი მეფეც. მან იქორწინა არგუზილის ქალიშვილზე. მათ ეყოლათ ვაჟი, რომელსაც დაარქვეს ტიტურიზონი. თავად ტიტურიზონმა  იქორწინა არაგონელი მეფის ქალიშვილ იზაბელაზე.მათ კარგა ხანს არ ჰყავდათ შვილი, ამიტომ ცოლ-ქმარი სალოცავად უფლის საფლავზე-იერუსალიმში წავიდა, რათა უფალს შვილის ყოლას შევედრებოდნენ. უფალმა ისმინა მათი ვედრება. როცა ბავშვი დაიბადა, მას ტიტურელი დაარქვეს. ბავშვის დაბადებისას, მფარვლმა ანგელოზმა მშობლებს აუწყა, რომ მოვიდოდა დრო და ბავშვი ანგელოზის მსგავსი გახდებოდა, ყმაწვილკაცობაში დაიცავდა ქრისტიანობას. მომდევნო ისტორია გვიამბობს ტიტურელისა და მისი მამის ბრძოლას ქრისტიანობის დასაცავად. ტიტურელი დახასიათებულია როგორც ბრძენი, თავშეკავებული ვაჟკაცი. როდესაც ორმაცდაათს მიაღწია, ანგელოზმა აუწყა, რომ კეთილშობილებისა და გულმოწყალებისთვის იგი გრაალის მცველად აირჩიეს.

მისტიკური მთა შასტა

 

შასტას მთა მდებარეობს კალიფორნიაში. ესაა ჩამქრალი ვულკანური წარმონაქმნი, რომელიც უამრავი ლეგენდითაა მოსილი. ინდიელთა გადმოცემით, მთა შიგნით სავსეა ოქროთი და გვამებით. ინდიელები დიდ პატივს მიაგებდნენ მათთვის წმინდა ადგილს. მხოლოდ შამანებსა და ბელადებს ჰქონდა მასზე ასვლის უფლება. შასტა იზიდავს ბევრ ტურისტსა და მომლოცველს, სხვადასხვა რელიგიისა თუ სექტის მიმდევარს. გადმოცემით, თუ იანვრის თვეში ახვალ მთის წვერზე, მთელი წელი ჯანმრთელად იქნები.

გამოუცნობი მიწისქვეშა გვირაბები და "ლითონის ბიბლიოთეკა"

დედამიწის ყველა კონტინეტზე ნახულობენ მიწისქვეშა გვირაბებს, მაგრამ რა მიზნით და ვინ გაიყვანა ეს გვირაბები, სპეციალისტებს ეს საიდუმლო ჯერაც ვერ ამოუხსნიათ. პოლონელი მკვლევარი იან პილეკი თვლის, რომ უძველესი გვირაბები მთელ პლანეტას სერავს, მათ შორის ოკეანის ფსკერსაც. ეს გვირაბები რაღაცით გამომწვარს ჰგავს. გვირაბების კედლები მთის ქანების გამკვრივებული ნადნობია, რომელიც შუშას ჰგავს. რაც უფრო ძველია გვირაბები, მისი კონსტრუქცია უფრო სრულყოფილია და ზუსტად არის ორიენტირებული. დასავლეთ ევროპაში აღმოჩენილი 12 ათასი წლის გვირაბების კონსტრუქცია უფრო უხეშია. მაგრამ ასეთი გვირაბების გაყვანაც კი ჩვენი უძველესი წინაპრებისთვის მეტისმეტად რთული იქნებოდა.
ფრანგ სპეციალისტებთან ერთად NASA-ს  ჩატარებული გამოკვლევების შედეგად გამოვლინდა მიწისქვეშა ქალაქების,  გვირაბებისა და დერეფნების ქსელი, რომელიც  გადაჭიმულია ყველა კონტინენტზე.

ბრუ ნა ბოინის ველის საოცარი და ამოუცნობი ყორღანები (ირლანდია)

ბრუ ნა ბოინის ველზე არსებული მეგალითური კომპლექსი მოიცავს 40 ყორღანს. ველი მდებარეობს დუბლინის ჩრდილოეთით ორმოც კილომეტრში. კომპლექსი წინარეისტორიული ხანისაა. ის 10 კვ. კილომეტრზეა განლაგებული. სამი მხრიდან აკრავს მდინარე ბოინი. კომპლექსი ცნობილ სტოუნჰენჯზე უფრო ძველია და ეგვიპტის პირამიდებზე ხუთასი წლით უფრო ადრე აგებული. XX ს-ის 70-იანი წლებიდან მიმდინარეობს ამ კომპლექსის სრულმასშტაბიანი კვლევა, მაგრამ აქამდე კითხვები უფრო მეტია, ვიდრე პასუხები.

ყორღანებს შორის სამი მათგანი არის ყველაზე მასშტაბური: ნიუგრეინჯი, ნაუთი და დაუთი. ყორღანული სამარხები გახლავთ დერეფნული ტიპის.

რა კავშირი აქვს სკანდინავიურ ვალჰალას, აზგარდს კავკასიასთან და კერძოდ, სვანეთთან (ნაწილი II )

Yanglig saga-ს მიხედვით, ფრეას ვაჟი დაბრუნდა ოდინის ძველ მიწაზე. აქედან გაემართა ვანაჰეიმში, სადაც იქორწინა ვანთა ქალზე, რომელმაც გაუჩინა ვაჟი ვანლანდა. ნიერდის უკანასკნელი პირდაპირი შთამომავალი, მმართველი იყო ჰერალდი. ის იყო ბარდი და მან დაწერა Yanglig-ის ძველი საგვარეულო გენეალოგია. მისი ბებია ააზა სავარაუდოდ, გახლდათ ვანთა რწმენის ერთ-ერთი უკანასკნელი უზენაესი პრაქტიკოსი ქურუმი ქალი. მას სახელი ჰქონდა განთქმული. მისი ეშინოდათ, როგორც ჯადოქრისა და მაგი პრაქტიკოსისა. გადმოცემით ის დაკრძალეს აზას ყორღანში, რომელიც ცნობილია "ოზე-ბერგის" სახელწოდებით.

ფრეა სკანდინავიურ მითებში ძალაუფლებით ოდინის თანასწორია. როცა საკითხი მაგიას ეხება, მას აფასებენ როგორც ლიდერ ვალკირიას. საგებში ვალკირები (ვალ ნიშნავს ბრძოლას) არიან ახალგაზრდა მეომარი ქალები. ცნობილია, რომ ისინი კავკასიის მთებში ცხოვრობდნენ ვანთა აღმოსავლეთით. ჯერვინგს მიაჩნია, რომ ვალკირები იყვნენ ამორძალთა მცველები. ნახსენებია 9 ვალკირია, რომლებიც ბალტიის რეგიონის გავლით მივიდნენ სკანდინავიაში შავი ზღვის მხრიდან. ვალკირია ამორძალების თავისებური ელიტური დაცვა იყო. მათ აღიარებდნენ ვანთა ტაძარში. ვალკირები ასევე უნდა ყოფილიყვნენ სიბილები, რომლებიც ძლიერი მაგები იყვნენ.

რა კავშირი აქვს სკანდინავიურ ვალჰალას, აზგარდს კავკასიასთან და კერძოდ, სვანეთთან (ნაწილი I )

სკანდინავიური მითები მკვლევართა მუდმივი ინტერესის თემაა. ასეთთა რიგს განეკუთვნება  ნორვეგიელი მკვლევარი სტეინ ჯერვინგი. ნაშრომად გამოქვეყნებულ წიგნში ის გვთავაზობს საკუთარ მოსაზრებებს ამ საინტერესო თემაზე. ჯერვინგს მიაჩნია, რომ სკანდინავიური მითებში არსებული ლეგენდარული აზგარდი მდებარეობდა აზოვის ზღვასთან, ხოლო მითიური ღმერთი ოდინი იყო ისტორიული პიროვნება. აღნიშნულ ადგილზე ის მივიდა ტროადან. ჯერვინგის აზრით, მეოტის ზღვას სწორედ მათი სახელწოდებიდან გამომდინარე გადაერქვა სახელი-აზები და გახდა აზოვის ზღვა. ცნობილია, რომ ტროას დაცემის შემდეგ, გადარჩენილები დაიფანტნენ-ნაწილი ენეასის მეთაურობით იტალიაში წავიდა, იქ ეტრუსკულ კულტურასა და რომს  ჩაუყარა საფუძველი. (საოცარია, მაგრამ ამ თეორიას ბოლო დროის გენეტიკური კვლევებიც უმყარებს ნიადაგს, რომლის მიხედვით ეტრუსკთა გენეტიკური წარმომავლობა დაკავშირებულია სწორედ ყირიმის ნახევარკუნძულთან მდებარე შიდა სტეპებთან. ეს კი დასტურია ეტრუსკთა კოლხურ ცივილიზაციასთან ნათესაობისა). მიგრანტთა ნაწილი ფრანკთა ტერიტორიაზე დასახლდა და დაარსა სიკამბრია. აქ ააგეს ცნობილი ციხე-ქალაქი აზი, მოგვიანებით ცნობილი როგორც აზგარდი, რომელსაც მეორენაირად ჩრდილოეთის ტროასაც უწოდებდნენ. 

გილმერტონის გამოქვაბულის საიდუმლო

ედინბურგის განაპირას მდებარეობს გილმერტონის გამოქვაბული.  2003 წელს ის გაიხსნა დამთვალიერებლებისთვის. დიდი ხნის განმვლობაში ფიქრობდნენ, რომ გილმერტონის გამოქვაბული მე-18 საუკუნის ადგილობრივი მჭედლის ჯორჯ პატერსონის ნახელავი იყო. ახლა გაირკვა, რომ  ამხელა სისტემის შექმნა მარტო მას არ შეეძლო. მაშ, ვისი ნახელავია გილმერტონი?

უკანასკნელი კვლევების შედეგად დადგინდა, რომ საიდუმლო მიწისქვეშა  გვირაბების
ქსელი გახლდათ დრუიდთა ტაძარი, რომელიც 2000 წელს ითვლის. ხელით გამოჭრილი დერეფნები და საიდუმლო კამერები უკავშირდება კონტრაბანდისტებს, ტაძროსან რაინდებს და ჯადოსნობას. გამოკვლევის შემდეგ, ექსპერტთა უმრავლესობისთვის დღემდე დაუდგენელი დარჩა გილმერტონის გამოქვაბულში აღმოჩენილი რამდენიმე ქვის მაგიდისა და სკამის შექმნის საიდუმლო დანიშნულება.

მითიური თართესი_მედიტერანული სამყაროს ამოუცნობი ცივილიზაცია

"როდესაც ვლაპარაკობთ ქართველურ-კავკასიური მოდგმის ხალხების  მიერ დასავლეთის კულტურაში შეტანილ წვლილზე მეტალურგიის დარგში, უნდა ვიცოდეთ, რომ ისინი დახელოვნებული იყვნენ ლითონის დამზადების ტექნოლოგიურ პროცესებში და ეს ცოდნა გამომდინარეობდა მათი ეთნო-კულტურული ცხოვრების ხასიათიდან. დროთა ვითარებაში შეიქმნა ახალი წიაღისეული მადნების მოპოვების მოთხოვნილება, რაც აიძულებდა კავკასიელებს აყრილიყვნენ და დასდგომოდნენ შორეულ გზას გარკვეული მიმართულებით. ეს ''ხალხი-მეტალურგი'' საჭიროებდა ლითონს, უწინარეს ყოვლისა, თავიანთი ტომობრივი მეურნეობის(მეტალურგიის) სხვადასხვა დარგის განვითარებისთვის, განსაკუთრებით მიწათმოქმედებისთვის. მშობლიურ ქვეყანაში მადნეულის გამოლევის, ანდა ამ მადნეულის ტექნიკური თვისებების უვარგისობის გამო მიეშურებოდნენ ახალი ''საძოვრებისაკენ''. ეს იყო არა ხალხთა დიდი გადასახლების, არამედ ქართველურ-კავკასიური ტომების განბნევის, ცალ-ცალკე დასახლების ეპოქა. კავკასიელები ეფუძნებოდნენ იქ, სადაც პოულობდნენ ლითონების მადნებს...პირინეის ნახევარკუნძული კი უხსოვარი დროიდან ცნობილი იყო მთელ მსოფლიოში, როგორც უმდიდრესი საბადოების ქვეყანა''.-ნიკო მარი

მონტე დ'აკოდი_სარდინიული ზიქურათი

კუნძულ სარდინიაზე კიდევ ერთი მეგალითური ძეგლი, მონტე დ'აკოდის სახელით ცნობილი საკულტო ნაგებობა არსებობს. მას ზიქურათის ფორმა აქვს. ეს ძეგლი 1954 წელს აღმოაჩინეს და მიაკუთვნებენ ოციერის კულტურას, რომელიც ნურაგების კულტურამდე არსებობდა სარდინიაზე. ზიქურათი ნახევრად დანგრეულია.

მონტე დ'აკოდს არ გააჩნია ანალოგი არა მარტო სარდინიაზე, არამედ მთელ ხმელთაშუა ზღვისპირეთში. ზიქურათი უნიკალური და ამავე დროს, ერთადერთი პირამიდაა სარდინიაზე. პირამიდა აგებულია პლატფორმებად. აქვეა მინგირი (სვეტად მდგარი ქვა), დოლმენი და ქვის სფერო. მონტე დ'აკოდი ნიშნავს ''ქვის მთას''. მთავარი სტრუქტურა გარეგნულად მოგვაგონებს შუამდინარულ ზიქურათს. ზიქურათი, როგორც ფიქრობენ, წარმოადგენს სატაძრო კოშკს კიბეებით-მიმდევრობით ან სპირალურად, რაც მთის წვერის სიმბოლოს წარმოადგენს, სადაც ცხოვრობდნენ ღმერთები, ხოლო დედამიწა ცას აქ უერთდება.

ნეფ-ოფ ჰაუერი, უცნაური მეგალითური დასახლება შოტლანდიაში (ორკნეის კუნძულები_ნაწილი II )

უკანასკნელი არქეოლოგიური გათხრების საფუძველზე, სპეციალისტებს საშულება მიეცა ორკნეის კუნძულების ბინადართა მიახლოებითი გარეგნობა აღედგინათ. ორკნეელებს ჰქონდათ კოხტა სხეული და მუქი ფერის თმა. ვარაუდობენ, რომ ისინი განსხვავდებოდნენ ჩრდ. ბრიტანეთში მცხოვრებ იბერთაგან, ვინაიდან მათ თავის ქალა უფრო განიერი და მრგვალი ჰქონდათ. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ამ ორი განსხვავებული ტომის კავშირის შედეგი უნდა ყოფილიყვნენ პიქტები. თუკი ანტიკური ავტორების გადმოცემებს დავუკავშირებთ მონაცემებს მომცრო ტანის, მუქთმიან პიქტებს, რომლებიც ცხოვრობდნენ შოტლანდიაში-ჰაილენდში, მაშინ შეიძლება ითქვას, რომ ეს მოსახლეობა იყო არაინდოევროპული, რაც ისტორიულ ხანაშიც პოულობს დადასტურებას. ცნობილია, რომ ირლანდიელებს თავის გადმოცემებში შემონახული აქვთ ლეგენდები ჩრდილოეთის კუნძულებზე, რომლის ბინადარნი იყვნენ ტუატა დე დანაანის-ქალღმერთ დანუს ტომები. ისინი გამოირჩეოდნენ სიბრძნით, ტანით მომცრონი, მაგრამ იყვნენ მარადიულად ახალგაზრდა და მშვენიერი. ხალხს მართავდნენ მეცნირებისა და ჯადოქრობის დახმარებით. მათი მმართველობის ხანას ირლანდიაში თვლიან ოქროს საუკუნედ. ტუატა დე დანანის ხალხი გაყარა ზღვიდან მოსულმა ხალხმა. ამიტომ ისინი გადავიდნენ მიწისქვეშა სამყაროში, სადაც მათ მარადიული ცხოვრება ელოდათ. გადმოცემით, ეს ხალხი ცხოვრობდა გამოქვაბულებსა და ჯადოსნურ ყორღანებში.

სკარა-ბრეი, უცნაური მეგალითური დასახლება შოტლანდიაში (ორკნეის კუნძულები_ნაწილი I )

მეგალითური ნაგებობები ძირითადად დამახასიათებელია ნეოლითის დასასრულისა და ენეოლითის ხანის დასაწყისისთვის. მათ აგებდნენ დიდი ქვის ლოდებისგან. მეგალითები გავრცელებულია მთელ მსოფლიოში. ასეთი ნაგებობები მეცნიერებმა კატეგორიებად დაყვეს. პირველი კატეგორიის მეგალითთა დანიშნულების დაზუსტება ყოველთვის შეუძლებელია.  მაგრამ უმეტეს შემთხვევაში მეგალითი სამარხის ფუნქციას ასრულებდა, ან საკულტო დანიშნულება ჰქონდა. თანამედროვე ევროპის ბევრ ადგილზეა აღმოჩენილი ასეთი ნაგებობები ან მათი ნაშთები. მეგალითების მშენებელთა შესახებ ცნობები თითქმის არ არსებობს. უკანასკნელ ხანს უფრო და უფრო მეტი არგუმენტი ჩნდება მეგალითების მშენებელთა კულტურული და ეთნიკური ერთიანობის შესახებ. გენეტიკურად ისინი არიან R1b ჰაპლოჯგუფის მატარებელი და არ იყვნენ ინდოევროპელნი. ჯერჯერობით ზუსტად დადგენილი არაა რომელ ენათა ოჯახს განეკუთვნებოდნენ. მეცნიერებისთვის ზუსტადაა ცნობილი, რომ ბასკები ნამდვილად ინდევროპელებამდელი მოსახლეობის ნარჩენია. მეგალითების მშენებელნი ცხოვრობდნენ დაახლოებით 6 ათასი წლის წინ. საცხოვრებლის სახურავს ამზადებდნენ ვეშაპის ძვლებისგან და აფარებდნენ ტყავს. სახლში ყველაფერი ქვისგან იყო დამზადებული, საწოლებიც კი, საპირფარეშო. ჰქონდათ რთული საკანალიზაციო სისტემა. აღმოჩენილია სპირალისებური გამოსახულებები, რაც დამახასიათებელია მთელი ხმელთაშუა ზღვისპირეთისთვის. ასეთ გამოსახულებას ვხვდებით ირლანდიაში, მალტაზე, კრეტაზე, ტროაში.

პროტოიბერიული ანუ მედიტერანული სამყარო ( ნაწილი IV )

"დღესდღეობით ევროპის მთელ გაყოლებაზე წინაინდოევროპული სამყაროს მემკვიდრეობა შეინიშნება Rh ნეგატიური სისხლის ჯგუფის გავრცელების მეშვეობით. ჯგუფისა, რომელიც მხოლოდ ევროპული წარმომავლობის მოსახლეობისათვის არის დამახასიათებელი. Rh ნეგატიური გენის ყველაზე მაღალი პროცენტული შემადგენლობა, 55%, და Rh ნეგატიური ინდივიდუალებისა, 25-30%, გვხვდება ბასკებს შორის. რამდენადმე ნაკლებია ჩრდილო-დასავლეთ ევროპაში და კიდრვ უფრო ნაკლებია, 12-15% - ცენტრალურ ევროპაში, 9-12% - ჩრდილოეთ-ცენტრალურ- და ჩრდილო-აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთსა და ახლო აღმოსავლეთში. მისი სიხშირე უმნიშვნელოა მსოფლიოს ყველა სხვა ნაწილში. კავკასიაში, ძირითადად დასავლეთ ამიერკავკასიის დასავლეთ ნაწილში, ანუ დასავლეთ საქართველოში, Rh ნეგატიური ფენოტიპის სიხშირე ზოგჯერ 20% აღემატება." " გენების სიხშირის საშუალო მაჩვენებლები ნათელყოფენ ორივე ამ რეგიონის უნიკალურ გენეტიკურ ადგილს ევროპის, ხმელთაშუაზღვისპირეთისა და ახლო აღმოსავლეთის სხვა მოსახლეობასთან მიმართებაში- 11 Ammerman/Cavalli-Sforza 1984, 87, 92, 156.4; Cavalli-Sforza 1991, 73.

ზ. ინასარიძის მონცემებით, დასავლეთ საქართველოს ზოგიერთ რაიონში Rh ნეგატიური ინდივიდუალების სიხშირე აღწევს 25-30% . Rh სისტემასთან დაკავშირებით, d გენის სიხშირე ქართულ მოსახლეობაში უფრო მაღალია ვიდრე კავკასიის სხვა ეთნიკურ ჯგუფებში და აგრეთვე აღმატებულია ახლო აღმოსავლეთისა და ევროპის მოსახლეობის უმეტეს ნაწილთან შედარებით, მაგ. ზუგდიდის რაიონში იგი 48%-ზე მეტია (Nasidze et al.1990, 612, Table2) .მთლიანობაში, ABO სისტემასთან დაკავშირებით, O გენის ყველაზე მაღალი სიხშირე კავკასიაში - 69% (დასავლეთ საქართველოში - 72-78%, ფენოტიპების სიხშირით - 54-62%) და B გენის ყველაზე დაბალი სიხშირე - 8% (დასავლეთ საქართველოს ზოგიერთ რაიონში - 2-4%) საქართველოში (A გენის სიხშირე აქ არის - 22.6%) შეინიშნება. (Inasidze et al. 1990, 611